درمان لخته خون یك فضانورد در ایستگاه فضایی بین المللی؛

پزشك روی زمین، بیمار در فضا

پزشك روی زمین، بیمار در فضا

به گزارش دكتر ایزی یكی از فضانوردان حاضر در ایستگاه فضایی بین المللی كه گرفتار لخته خون شده بود، توسط یك پزشك مستقر روی زمین از راه دور مورد مداوا قرار گرفت.


به گزارش دكتر ایزی به نقل از ایسنا و به نقل از نیو اطلس، پس از اینكه ابتلای یكی از فضانوردان ایستگاه فضایی بین المللی(ISS) به ترومبوز سیاهرگی عمقی(DVT) در رگ گردن تشخیص داده شد كه باعث ایجاد یك لخته خونی خطرناك شده بود، پزشكی به نام دكتر "استفان مول" از دانشگاه كارولینای شمالی طی یك دوره سه ماهه با استفاده از داروهایی كه قبلاً در ایستگاه فضایی قرار داشتند، وی را از راه دور درمان كرد.
ترومبوز سیاهرگی عمقی به معنای تشكیل لخته خونی در دیواره داخلی یك سیاهرگ عمقی است. این اختلال كه به DVT مشهور است، بیشتر سیاهرگ های اندام تحتانی را درگیر می كند. ایجاد لخته های خونی در راه عروق خونی اندام ها، سبب اختلال جریان خون شده و در نتیجه منجر به انسداد نسبی یا كامل عروق خونی می شود. باآنكه ترومبوز سیاهرگی(وریدی) عمقی بیشتر در سیاهرگ های اندام تحتانی اتفاق می افتد، ولی وقوع آن در اندام فوقانی هم در حال افزایش می باشد. اگر DVT حركت نماید به آمبولی ریوی تبدیل می شود.
از اولین روزهای عملیات های فضایی سرنشین دار، سالم نگه داشتن خدمه فضایی یكی از نگرانی های اساسی بوده است. فضانوردهای نامزد یك روند انتخاب دقیق را پشت سر می گذارند و از آمادگی و سلامت كامل فضانوردان پیش از ارسال به فضا اطمینان حاصل می شود. اما با این وجود طی این سال ها همواره بیماری هایی نظیر فضازدگی، آنفلوانزا، اسهال و سایر بیماری ها در فضانوردان دیده شده است.
تاكنون بیماری های فضانوردان نسبتاً خفیف بوده است كه اتفاق خوبی است، چون كه نزدیكترین اتاق اورژانس به ISS حدود ۴۰۰ كیلومتر همراه با چندین ساعت پرواز برای رسیدن به زمین فاصله دارد.
چندی قبل یك سونوگرافی بر روی گردن فضانوردان مستقر در ISS بعنوان بخشی از یك مطالعه تحقیقاتی انجام شد تا اطلاعات بیشتری در مورد چگونگی توزیع مایعات در بدن در گرانش صفر حاصل شود كه یك لخته خون در رگ گردن یكی از فضانوردان دیده شد.
نام این فضانورد و سایر جزئیات به علل حفظ حریم خصوصی توسط ناسا محفوظ مانده است.
این سونوگرافی به وضوح وجود لخته خون در رگ گردن این فضانورد را نشان می داد. چنین لخته هایی می توانند بسیار خطرناك باشند، چونكه می توانند جابجا شوند و به نقاط حیاتی تری مانند ریه ها، رگ های قلب یا مغز منتقل شوند. ازاین رو درمان آن به معنای واقعی كلمه حیاتی می باشد. اما مشكل این است كه طب فضایی از بسیاری جهات هنوز در مراحل ابتدایی خود است و هیچ روش مشخصی برای درمان این بیماری معروف به "DVT" در گرانش صفر وجود ندارد.
دكتر "مول" اظهار داشت: نخستین واكنش من وقتی ناسا به سراغم آمد این بود كه بپرسم آیا می توانم به ایستگاه فضایی بین المللی بروم تا خودم بیمار را معاینه كنم؟ ناسا به من اظهار داشت كه نمی تواند مرا به اندازه كافی سریع و بموقع به فضا برساند، ازاین رو من روند ارزیابی و درمان را از همینجا روی زمین انجام دادم.
وی ادامه داد: به صورت معمول پروتكل درمان بیمار مبتلا به "DVT" این است كه حداقل سه ماه برای پیشگیری از بزرگ شدن لخته، جلوگیری از عوارضی كه می تواند ایجاد كند، پیشگیری از حركت آن به نقاط حیاتی بدن مانند ریه ها و رقیق شدن خون استفاده كنید. البته رقیق شدن خون خطرناك می باشد، چون كه در صورت صدمه دیدگی، امكان دارد خونریزی داخلی ایجاد شود كه متوقف كردن آن دشوار است. در هر صورت، بیمار به مراقبت های اضطراری پزشكی احتیاج داشت و ما با دانستن اینكه هیچ اورژانسی در فضا وجود ندارد، مجبور شدیم گزینه های خویش را با دقت بررسی نماییم.


دكتر نه تنها نمی توانست به بالین بیمار خود برود، بلكه رساندن داروی رقیق كننده خون هم به ایستگاه فضایی امكان پذیر نبود. ازاین رو "مول" و گروهی از پزشكان ناسا مجبور به تجویز داروهایی شدند كه از قبل در ISS بود، اما آنها شامل محدودیت هایی بودند.
از آنجایی كه تا زمان انجام مأموریت بعدی امكان تأمین دارو وجود نداشت، "مول" دوزهایی را تجویز كرد كه باید بیشتر از ۴۰ روز با تزریق های زیر پوستی استفاده شوند. سه روز بعد از اتمام رقیق كننده خون، یك محموله دیگر به صورت قرص توسط یك فضاپیما به ایستگاه فضایی رسید و این امكان را فراهم نمود كه درمان بیشتر از ۹۰ روز ادامه یابد. در این مدت، فضانورد بیمار سونوگرافی های بیشتری انجام داد و با "مول" از راه ایمیل و تماس تلفنی مشورت می كرد.
"مول" می گوید: وقتی این فضانورد به تلفن خانه من زنگ زد، همسرم جواب داد و سپس تلفن را با این جمله به من منتقل كرد: "استفان یك تماس تلفنی از فضا داری! این خیلی اعجاب انگیز بود. دریافت تماس تلفنی از فضانوردان در فضا برایم باورنكردنی بود و به طرز حیرت انگیزی كیفیت صدا از زمانی كه من با خانواده ام در آلمان تماس می گیرم، بهتر بود.
باآنكه به نظر می آید كه درمان موفقیت آمیز بوده باشد، اما هنوز كمی خطر وجود دارد چونكه بازگشت به زمین مستلزم قرار گرفتن در معرض برخی فشارهای سنگین است، ازاین رو گروه پزشكی چهار روز پیش از بازگشت فضانورد به زمین، مصرف دارو را متوقف كردند.
در نهایت كپسول "سایوز" حامل این فضانورد به سلامت به زمین نشست و فضانورد مذكور به بهبودی كامل رسید. اما عدم وجود علایم برای نشان دادن وجود لخته هنوز مورد نگرانی "مول" و گروه پزشكی ناسا است.
مول می گوید: آیا این چیزی است كه در فضا رایج است؟ چگونه خطر مبتلا شدن به DVT را به حداقل برسانیم؟ آیا باید داروهای بیشتری برای درمان آن در ISS نگه داشته شود؟ همه این سؤالات احتیاج به پاسخگویی دارند، به خصوص با برنامه هایی كه برای ارسال فضانوردان به مأموریت های طولانی تر به ماه و مریخ در حال تدوین است.



1398/10/13
19:35:07
5.0 / 5
699
تگهای خبر: بیماری , پزشك , دارو , دانشگاه
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
لطفا شما هم نظر دهید
= ۴ بعلاوه ۵

لینک دوستان دكتر ایزی

دکتر ایزی Drez.ir

تگهای دكتر ایزی

drez.ir - حقوق مادی و معنوی سایت دكتر ایزی محفوظ است

Dr EZ دكتر ایزی

پاسخ به سوالات پزشکی